Yönetim Sözlüğü

Aranan Kavram

Büropatoloji

Büropatoloji, Bürokrasi Yaklaşımı’na yöneltilen eleştirilerden biri olarak kabul edilir. Thompson, V.A. tarafından, örgütsel değerlerin diğer değerlerin önüne geçtiği durumlarda ortaya çıkan bir hastalık olarak nitelendirilir. Örgüt yapılarında, her bireyin kendini, bürosunun önemli ve vazgeçilmez bir elemanı olarak görmesi fikri ile oluşan büropatoloji, otorite, güç ve mevki istismarları, kanunsuzluk, sabotaj gibi sorunların mevcut olduğuna işaret eder. Bu yapılarda yer alan sorunlar arasında; yeniliğe direnme, büronun iyileştirilmesine karşı durma, örgüt üyelerine karşı davranışlarda tarafsızlık ve gayri şahsilik ilkelerinin uygulanmaması sayılabilir. Sistemde varlığı tespit edilen büropatolojinin işaret ettiği problemin, bireylerin hatalarından değil, örgütün yapısının bireyi hata yapmaya zorlamasından kaynaklandığı ileri sürülür. 

Günün Kavramı

Çağdaş Yönetim Yaklaşımları

Çağdaş Yönetim Yaklaşımları’na göre örgütler, sosyoekonomik çevrede meydana gelen, sanayi toplumundan bilgi toplumuna geçiş olarak da tanımlanan değişimlere göre şekil alırlar. Bu bağlamda, bürokratik akıl yerine örgüt kültürünün öne çıktığı sözü edilen örgütlerde, post-modernizmin temel niteliklerinden olan belirsizlik, çelişki, çok kültürlülük ve kaosun yansımaları görülür. 
Örgütleri anlama çabasına yönelik olarak, içinde bulunulan dönemin örgütlere getirdiği bakış açılarına göre ortaya çıkan Çağdaş (Post-Modern) Yönetim Yaklaşımları arasında; “kaynak temelli/tabanlı görüş, kaynak bağımlılığı, işlem maliyeti, vekalet teorisi, yol bağımlılığı, örgütsel ekoloji, kurumsallaşma, yeni kuramsallaşma, eleştirel kuram, kaos ve karmaşıklık, komplekslik, kuantum, örgütsel strateji yaklaşımları ile toplam kalite yönetimi, değişim mühendisliği, personel güçlendirme vb.” yer almaktadır. Çağdaş Yönetim Yaklaşımları, geleneksel teorilere ait kavramların öne çıkarılarak yeniden adlandırılmaları ile oluşturulmuşlardır. Sözü edilen yaklaşımların yönetim teorileri endüstrisine hizmet etmelerinin yanında, Sanayi Devrimi sonrası meydana gelen iktisadi ve sosyal değişimlerin etkileriyle oluşan örgütsel yapılarda ortaya çıktıkları görülmektedir. 

Bunu Biliyor muydunuz?

Esnek Uzmanlaşma

Esnek uzmanlaşma kavramı, Piore, M. ve Sabel, C. F. ve Hirst, P. ve Zeitlin, J.’nin çalışmalarına dayandırılır. Kitle üretiminin yerini yeni bir üretim paradigmasına bıraktığının ileri sürüldüğü sözü edilen çalışmalarda yeni üretim modeli olarak esnek uzmanlaşma kavramının ifade edildiği anlaşılır. Piore, M. ve Sabel, C. F.’ye göre esnek uzmanlaşmanın yeni bir üretim paradigması olmasının yanında bireyin yabancılaşmasının giderilmesine katkı sağladığı vurgulanır. Postfordist dönemde makinenin bireyin kontrolüne girmesi ile bireyin entelektüel ve fiziksel kapasitesinde gelişim yaşanmasının, başka bir ifadeyle, gelişen teknoloji ile farklılaşan taleplerin karşılanması için insan kaynağının yeniden yapılanmasının esnek uzmanlaşma ile sağlandığı ifade edilir.
Esnek uzmanlaşmanın olduğu örgütlerde, rekabet avantajı sağlamak amacıyla farklılaşmış piyasalar için farklı üretimleri yapmaya uygun işgücü istihdamının sağlanması ile değişen tüketim taleplerine yanıt verilir.
Çağdaş Yönetim Yaklaşımları'nda örgütlenmenin postfordizm ve esnek uzmanlaşma ile ilişkilendirildiği görülür. Postfordizm; tüketim taleplerinin esnek üretim ile sağlandığı, işgücü açısından ve makineleşmede esnek uzmanlaşmanın benimsendiği, bilgi ve iletişim teknolojilerinin esneklikle kullanıldığı bir üretim yaklaşımı olarak kabul edilir. Postfordist dönemin ve esnek uzmanlaşmanın özellikleri olarak; esnek ve yatay yapılar, niş pazarlar, yetenekli işgücü, yaratıcılık ve inovasyona yönelim, artan tüketim, örgütlenme, iş yapma ve işe alım süreçlerinin yeniden yapılanmaları sıralanabilir. 

Kelime Öner

Son Aranan Kavramlar

    Yeni Eklenen Kavramlar

    Kitap Öner