Yönetim Sözlüğü

Aranan Kavram

Fordizm

Fordizm kavramı, motor endüstrisi ile simgeleşmiş belirli bir örgütlenme biçimini ifade etmek için kullanılır. Kitlesel pazara yönelik kitle üretim sistemini anlatmak için kullanılan kavramın içeriğinde, çok miktarda standart ürün üretilmesi, üretilen mallara pazar sağlamak ve işçi sınıfı kültürünün yeniden şekillenmesi konularının yer aldığı görülür. Buna ek olarak, çeşitli endüstri dallarına yayılarak tüketici alışkanlıklarının değişmesine ve yaşam standartlarının yükselmesine yol açan fordizm akımının temsil ettiği zaman dilimine; sendikalaşma, toplu pazarlık, kıdem hakları ve ödeme koşullarını belirleyen anlaşmalar dönemi denildiği ifade edilir. 
Kitlesel üretim ürünü olan malların piyasasının kısıtlı olması sebebi ile bireylerin ürün talep sınırlamalarına yönelik çözümün; çeşitlendirme, uluslararasılaştırma, yoğunlaştırma faaliyetlerini içeren neo fordizm ile sağlandığı görülür. İstihdam seviyesinin azalarak doymuş talep krizinin yaşandığı küresel pazarda, talep durgunlaşması ile yükselen işsizlik sonucu yeni üretim tarzına işaret edilerek post fordizm dönemine girildiği savunulur. Bu bağlamda, örgütlerin; ürünün kendisinde değişim yoluyla veya markalaşma ve reklam verme yöntemleri ile ürünlerini farklılaştırarak onlara değer katmaya çalıştıkları ifade edilir.

Günün Kavramı

Birlik Ruhu

Birlik (takım) ruhu kavramı, bir grubun ve/veya birliğin, kendini oluşturan bireylerden daha fazla anlam ifade ettiğini ortaya koymak için kullanılır. Klasik Yönetim Yaklaşımı’nın teorileri arasında yer alan Yönetim Süreci Yaklaşımı’na önemli katkılar sağlayan Fayol, H., yönetimi bir süreç olarak ele alarak, yönetim fonksiyonlarına ait çıkış yollarının örgüt üyeleri aracılığı ile bulunacağını ifade eder. Yönetim fonksiyonlarına ait uygulamaların ilkelere dayandırılması gerektiğini ileri süren Fayol, H., geliştirdiği ondört yönetim ilkesi (iş bölümü, yetki ve sorumluluk, kontrol birliği vb.) ile örgütsel verimlilikte artış sağlanacağını savunur. Ondört ilkeden biri olan birlik ruhu (personel birliği, takım ruhu) kapsamında; güçlü örgüt için işgörenler arasında bağlılık ve uyum sağlanırken emir komutanın dikkatli uygulanmasına, takımların işbirliği içinde çalışmaya teşvik edilmelerine, bireysel yeteneklerin kolektif bütünlük içerisinde sergilenmesine, birlik içinde çalışarak uyuma katkı sağlayacak yüzyüze ve doğrudan iletişimin seçilmesine dikkat çeker.   
Özetle, Fayol H.’ye göre üst yönetimin görevi; işgörenlerin motivasyonunu yükselterek yönetim faaliyetlerini kontrol ve koordine etmek ve sözü edilen faaliyetlerde inisiyatif almaya teşvik edilen işgörenleri çalışmalarının karşılığında ödüllendirerek tüm örgüt üyeleri arasında uyum ve takım ruhu yaratmaktır. 
 

Bunu Biliyor muydunuz?

Amaç Belirleme Teorisi

Özel ve zor hedeflerin geribildirim ile daha yüksek performansa yol açtığını öne süren teoridir. Locke, E. tarafından geliştirilen motivasyon teorisinde, davranışın temel nedeninin, bireyin bilinçli amaçlarında ve niyetlerinde olduğu öne sürülür. Teori, bireylerin kendileri için belirledikleri amaçların ulaşılabilirliği ile ilgilidir. Modelin ağırlık noktası,  özendiriciler-amaç-iş başarımı ilişkisidir. Modelin önermeleri arasında; bireyin kendisi için koyduğu amaçların büyük ölçüde kendi davranışını yönlendirmesi, dışarıdan verilen özendiricilerin, bireyin amaç ve niyetlerini etkileyerek iş başarımı üzerinde etkili olması ve bireyin kendi çalışmalarına katılma olanağı ile çalışma veriminin artacağına inanılması sayılır. İş başarımını etkileyen en önemli etmenler amaçlar ve niyetler olarak kabul edilir. Amacı belirlemede; amacın belirgin olması, amacın iddialı olması (amacın güçlüğü), amacın kişi tarafından benimsenmesi (amaca bağlanma) ve amaca ne kadar ulaşıldığının bildirilmesi (geribildirim) önem arz eder. Amaç belirlemeye katılan bireyin daha fazla çalışacağına inanılır. 

Kelime Öner

Son Aranan Kavramlar

    Kitap Öner