Yönetim Sözlüğü

Aranan Kavram

Fayol Köprüsü

Fayol, H.’nin ortaya koyduğu örgüt yapısı ile ilgili olan yönetim ilkelerinden en üst yönetim kademesinden en alt kademeye kadar uzanan komuta zincirini ifade etmek için kullanılan hiyerarşinin, iletişim ve haberleşmede kumanda zincirinin aksamaması için kurulan iskele tahtaları ile birlikte paralel şekilde oluşturulması “Fayol Köprüsü” olarak ifade edilir.
Fayol, H.’ye göre hiyerarşi, haberleşme ve diğer ilişkilerin de takip edildiği en üst yönetim kademesinden en alta doğru kurulan kumanda zinciri olarak ifade edilir. Örgüt büyüklüğüne göre değişen örgüt içi iletişimin hızına bağlı olarak sözü edilen hiyerarşinin, aynı kademedeki işgörenlerin, kendi üstleri ile kurdukları iletişimden ayrı olarak doğrudan birbirleri ile iletişim kurabilmelerini içerdiği belirtilir. Örneğin, yazılı iletişimin karşılıklı görüşmelerle tamamlanarak, düşünce alışverişine elverişli ortamın oluşturulmasının işgörenlerin örgüt ile uyumlanmasına fayda sağladığı savunulur. Bu bağlamda, Fayol, H.’nin örgüt içindeki hiyerarşinin ihtiyaç dahilinde genişletilebileceğini ifade ederek, örgüt içi yatay iletişim mantığını “Fayol Köprüsü” ile anlattığı görülür.

Günün Kavramı

Bürokrasi

Bürokrasi, rollerin, görevlerin, denetim ve yaptırımların hiyerarşi çerçevesinde tanımlandığı bir örgüt sistemidir. Bürokrasi, işgörenlerin sözü edilen kurallara ve ilkelere uygun olarak davranmalarını gerekli kılan ve eylemlerinden sorumlu olduklarını ortaya koyan bir çeşit örgüt yapısı olarak ele alınır. Bürokrasi, örgüt içi uzmanlaşma ile yapılan operasyonel görevler, departmanlarda gruplandırılmış işler, merkezi yetki, dar denetim alanı ve komuta zincirini takip eden karar alma ile karakterize edilir. 
Marx, K. tarafından ortaya konulan bürokrasi kavramı, toplumda egemen sınıfların çıkarlarına hizmet eden ve mevcut düzeni meşrulaştıran bir aygıt olarak ele alınır. Egemen sınıfın toplumun diğer sınıfları üzerinde uyguladığı hakimiyet aracı olan bürokrasi, örgütlerde ekonomik ve yönetsel sorumlulukları yerine getirmek için kullanılır. Weber, M. ise bürokrasiyi, büyük ölçekli örgütlerin daha etkili çalışmasını sağlayan bir örgüt sistemi olarak tanımlayarak, örgütlerin daha fazla değer yaratmalarına hizmet ettiğini ortaya koyar. Weber, M. örgütlerin büyüklüklerinin arttıkça daha bürokratikleşen bir yapıya sahip olma eğilimlerinin olduğunu ileri sürerek, ideal tip bürokrasinin, rasyonellik ve verimlilik için benimsenmesi gereken bir anlayış olduğunu belirtir. Weber M.’nin bürokrasi tarifinde işgörenlerin örgüt için gerekli olan beceri ve yeteneklerin toplamı olarak görülmeleri ile bir makine olan örgütün dişlileri haline geldikleri ifade edilir. Weber, M. bürokrasinin, sanayi toplumunun yaşam tarzına hizmet eden bir egemenlik anlayışı ve vazgeçilmez bir yönetim mekanizması olduğunu belirtirken, bireye daha özgür ve bağımsız bir anlayış sağlayan Aydınlanma Çağı ile çeliştiğini de ifade ederek, kavramın bireysel bir analiz perspektifinden değerlendirilmesi gerektiğini vurgular. 
 

Bunu Biliyor muydunuz?

Çatışma Yönetimi

Çatışma yönetimi, farklılıkların ele alınmalarında yaşanan sorun olarak ortaya çıkan çatışmanın sebep olduğu taraflar arası uyuşmazlık ve anlaşmazlıkların çözümlenmesi amacıyla eylemde bulunulması olarak ifade edilir. Tarafların veya taraflar dışındaki üçüncü bir tarafın karşılıklı etkileşimleri ile çatışmanın çözüme ulaştırılması girişimi olan çatışma yönetimi, çatışmaların yönlendirilmesi olarak kabul edilir. Buna ek olarak çatışma yönetiminin, çatışmaların işlevsel olmayan sonuçlarının en aza indirilmesi ve işlevsel olanların arttırılması için etkili stratejilerin planlanmasını kapsadığı vurgulanır.

Kelime Öner

Son Aranan Kavramlar

    Yeni Eklenen Kavramlar

    Kitap Öner