Yönetim Sözlüğü

Aranan Kavram

Fenomenoloji

Fenomenoloji; Yunanca görüntü, açık olan, kendisini gösteren anlamına gelen, phainomenon ve bilim/bilgi anlamına gelen logos kelimelerinden meydana gelir. Kavramın ilk olarak Hegel, W. F. tarafından ortaya atıldığı, Husserl, E. tarafından yaygınlaştırıldığı görülür. Fenomenolojik yaklaşım kapsamında, olayların bireye göründüğü haliyle temel özelliklerine dayanarak gözlenmesi ve betimlenmesinin başka bir ifadeyle esas olana indirgenmesinin amaçlandığı ifade edilir. Sosyal olguların nasıl algılandığına önem veren bir bakış açısına dayanan fenomenoloji, örgütsel çalışmalara yöne veren önemli bir felsefi yaklaşım olarak ele alınır. Sosyal olguların kişilerin bilinçleri ile şekillendiğini savunan fenomenoloji, sözü edilen sosyal olguları yaşamın içinde deneyimlendikleri halleri ile inceler. Başka bir ifadeyle, bilinçli bir biçimde algılanan sosyal olguların düşünülenden farklı olabileceğini ortaya koyarak, olayların gözlemciye nasıl göründüğünü, gözlemcinin deneyimlerini inceleyerek anlamaya çalışır. 
Sosyal dünyayı anlamada pozitivist bilimselliğe karşı alternatif bir bakış açısı sunan fenomenolojinin, örgütsel analizin odağına örgüte ait aktörlerin sübjektif yorumlarını anlamayı yerleştirdiği görülür.

Günün Kavramı

Bürokratik Yetki

Weber, M. toplumdaki otoritenin kaynağını ve şekillerini inceleyerek üç tür yetki (geleneksel, karizmatik, bürokratik) üzerinde durmuştur. Bürokratik yetki; uygulanan kuralların yasallığına ve sözü edilen kurallara bağlı olarak yetkiyi kullananların emir verme hakkında sahip olduğu inancına yönelik rasyonel-yasal temeli olan, seçim veya atamayla kazanılan, örgüt içi pozisyondan ötürü verilen meşru yetki olarak tanımlanır. Sözü edilen yetki; yönetimde devamlılık sağlayan yönetsel pozisyondaki işgörenlerin yetenek ve becerilerine göre rasyonel yöntemlerle seçildikleri, üstlere, kapsamının ve sınırlarının kesin olarak belirlendiği yetkilerini kullanmaları için yasal olanak ve araçların sağlandığı bir anlayışı ifade eder. Weber, M., sözü edilen ilkelerle kurulan örgütün tam ayarlı bir makine gibi çalışarak kalıcı bir yönetim yapısına sahip olacağını savunur.

Bunu Biliyor muydunuz?

Bentham, J.

Toplumsal yaşamı faydacılık çerçevesinde analiz eden Bentham, J., kavramı sistemleştirmeyi deneyerek, toplum üyelerinin refahını arttırmayı hedefleyen kapsamlı bir yaşama tedbirleri sistemi ortaya koyar. Bu faydacı yaklaşımla Bentham, J., toplumda bireyler arasında yaşanan çıkar çatışmalarının, yasa koyucuların prensipleri arasında yer alması beklenen mutluluk ile düzene koyulacağını ileri sürer. Bentham, J., toplumsal etkileşimler çerçevesinde ele aldığı bireyin doğasını niceliksel açıdan değerlendirerek, toplumsal refahın artışına hizmet eden yönetim anlayışı tasarımı ile faydacılık kavramına katkı sağlar. Bentham, J., hedefini, “mümkün olan en yüksek sayıda birey için mümkün olan en büyük mutluluk” diye tanımlarken, bireysel mutluluk için genel hedefle uyumlu hale gelen bireysel çabanın, bireysel mutluluğa hizmet edeceğini belirtir. Bentham J.’nin faydacılık kavramı ile ilgili çalışmalarının yanında; sosyal tabakalaşma, suç ve suçluluk üzerine çalışmaları da mevcuttur. Ampirik gözlemden yararlandığı sözü edilen çalışmaları arasında “kilit altına alınmış, kapatılmış bireylerin” sürekli gözlenmesini sağlayan cezaevi tasarımının (panoptikon) ön plana çıktığı görülür.

Kelime Öner

Son Aranan Kavramlar

    Yeni Eklenen Kavramlar

    Kitap Öner