Yönetim Sözlüğü

Aranan Kavram

Esnek Uzmanlaşma

Esnek uzmanlaşma kavramı, Piore, M. ve Sabel, C. F. ve Hirst, P. ve Zeitlin, J.’nin çalışmalarına dayandırılır. Kitle üretiminin yerini yeni bir üretim paradigmasına bıraktığının ileri sürüldüğü sözü edilen çalışmalarda yeni üretim modeli olarak esnek uzmanlaşma kavramının ifade edildiği anlaşılır. Piore, M. ve Sabel, C. F.’ye göre esnek uzmanlaşmanın yeni bir üretim paradigması olmasının yanında bireyin yabancılaşmasının giderilmesine katkı sağladığı vurgulanır. Postfordist dönemde makinenin bireyin kontrolüne girmesi ile bireyin entelektüel ve fiziksel kapasitesinde gelişim yaşanmasının, başka bir ifadeyle, gelişen teknoloji ile farklılaşan taleplerin karşılanması için insan kaynağının yeniden yapılanmasının esnek uzmanlaşma ile sağlandığı ifade edilir.
Esnek uzmanlaşmanın olduğu örgütlerde, rekabet avantajı sağlamak amacıyla farklılaşmış piyasalar için farklı üretimleri yapmaya uygun işgücü istihdamının sağlanması ile değişen tüketim taleplerine yanıt verilir.
Çağdaş Yönetim Yaklaşımları'nda örgütlenmenin postfordizm ve esnek uzmanlaşma ile ilişkilendirildiği görülür. Postfordizm; tüketim taleplerinin esnek üretim ile sağlandığı, işgücü açısından ve makineleşmede esnek uzmanlaşmanın benimsendiği, bilgi ve iletişim teknolojilerinin esneklikle kullanıldığı bir üretim yaklaşımı olarak kabul edilir. Postfordist dönemin ve esnek uzmanlaşmanın özellikleri olarak; esnek ve yatay yapılar, niş pazarlar, yetenekli işgücü, yaratıcılık ve inovasyona yönelim, artan tüketim, örgütlenme, iş yapma ve işe alım süreçlerinin yeniden yapılanmaları sıralanabilir. 

Günün Kavramı

Dephi Yöntemi

Gruplarda karar alma teknikleri arasında yer alan delphi yöntemi, örgütte bir problemin çözümü için uzman bireylerin yüz yüze gelme, bir arada bulunma, karşılıklı görüşme ve tartışma yapma zorunluluğu olmadan, bir konu hakkında karara ulaşmalarını sağlayan bir teknik olarak ifade edilir. Delphi yönteminin amacı, farklı uzmanların tek bir konu üzerindeki görüşlerini toplamak ve düzenlemek şeklinde belirtilir.
Uzman bireylerin listesinin belirlenmesi ve problemin bilgisayar ağları ve diğer iletişim araçları ile aktarılması ile başlayan süreç, düşünülen görüşlerin ve önerilen uygun çözümlerin grup lideri ile paylaşılması ve sözü edilen liderin toplanan çözüm önerilerini grubun geneli ile paylaşması ile devam eder. Diğer uzmanların, iletilen görüşler hakkındaki fikir ve önerileri ile birlikte toplanan tüm önerilerden liderin fikir birliğine varması ile karara ulaşılır. Karar alınamaması durumunda süreç, aynı aşamalar çerçevesinde karara varılıncaya kadar tekrarlanır.
Delphi yönteminin avantajları arasında; karar vermede uzman görüşlerinin alınması için yüz yüze görüşmenin gerekli görülmemesi sebebi ile yüksek maliyetler ödenmesinin zorunlu olmaması, bireysel çatışmaya yer verilmemesi, grup üyelerinin karizmalarından etkilenilmemesi, fikir önerilmesinden çekinilmemesi, fikir sahipliğinin olmaması ve fikir değiştirmekten kaçınılmaması olarak sıralanır. Sözü edilen yöntemin en büyük kısıtı ise zaman alıcı olmasıdır. 

Bunu Biliyor muydunuz?

Diyalektik

Diyalektik, müzakere etme, tartışma ve akıl yürütme metotlarının diyalog olarak gerçekleştiği, bilgiyi sınayarak edinme yöntemi olarak ifade edilir. Dünyayı farklı perspektiften görme eğilimi olarak açıklanan kavram, Antik Yunan’da soru-cevap şeklinde yürütülen diyaloglar ile geliştirilen bir tartışma, sorgulama, gerçeği arama ve ortaya çıkarma biçimi şeklinde anlatılır. 
Hegel, F. ve Marx, K. diyalektiği düşüncenin yarattığı varlığın değişme ve gelişme yöntemi şeklinde açıklar. Hegel, F.’ye göre diyalektik felsefe düşüncesi, çelişkinin merkeziliği ile ifade edilir. Çelişkilerin gerçekte var olduklarını ve gerçekliği anlamanın en uygun yolunun gelişimlerinin incelenmesi olduğunu savunan Hegel, F., sözü edilen çelişkileri tarihsel değişimi anlamak için kullanır. Hegel, F. birey düşüncesinin gelişimini diyalektik üçleme (tez, anti-tez, sentez) ile karakterize ederken, her bir tezin kendi içinde anti-tezini üreterek karşılıklı bir çarpışma sürecini doğurduğunu ve karşılıklı çarpışmanın sentez aşamasında yeni bir durum veya fikir ile çözümlendiğini vurgular. 
Marx, K. tarihsel değişim açısından çelişkilerin merkezi önemi olduğunu kabul ederken, sözü edilen çelişkilerin zihinsel irdeleme ile çözülemeyeceğini belirterek, diyalektiğin felsefenin alanından maddi dünyada temelleri olan toplumsal ilişkilerin araştırılması alanına taşınmasını sağlar. Marx, K.’nın yalnızca gerçekte var olan çelişkiler (örneğin insan doğası ve kapitalizmde emeğin koşulları arasındaki ilişki) üzerine odaklanmasının diyalektik yönteminin gelişmesine yol açtığı görülür. 

Kelime Öner

Son Aranan Kavramlar

    Yeni Eklenen Kavramlar

    Kitap Öner